Stephen Hawking

Stephen William Hawking, 1942ko urtarrilaren 8an, Oxford-en (Erresuma Batua) jaio eta 2018ko martxoaren 14an (76 urte zituela) Cambridge-n (Erresuma Batua) hil zen.

Bere heriotza kausa, Alboko esklerosi amiotrofikoa izan zen (endekapenezko gaixotasun neuromuskularra) eta ehorzketa lekua, Westminster-eko Abadian (Erresuma Batua).

Fisikari teorikoa, astrofisikaria, kosmologoa eta zabaltzaile zientzialari britainiarra izan zen. 

Zientzialari bezala, lan eta teoria zientifiko asko egin zituen, adibidez, zulo beltzek erradiazioak igortzen dituzten iragarpen teorikoa, gaur egun Hawking-en erradiazioa gisa ezagutzen dena.

Hainbat tokitan izan zen kide, adibidez, Londresko Royal Society-n (Erresuma Batuko gizarte zientifiko zaharrena eta Europako zaharrenetakoa). Bereizketa ugari jaso zituen, adibidez 2009an, Askatasunaren Domina.

Bere nortasunaren ezaugarrietako bat eztabaida zientifikoan izan zuen ekarpena izan zen; batzuetan publikoki beste zientzialariekin apustuak eginez.

Zientziari buruzko liburu informatiboen egile gisa, salmenta arrakasta handiak lortu zituen bertan bere teoriak eztabaidatzen ditu eta kosmologia orokorrean.  

Espazioan egon zen.

Bi aldiz ezkondu zen eta hiru seme-alaba izan zituen. Lehenengo aldiz ezkondu baino lehen, 21 urterekin, alboko esklerosi amiotrofikoa (gazteleraz, ELA) diagnostikatu zioten, urteak pasatuz egoera larriagotzen ari zena, ia erabat geldiarazi (ia paralizatu) arte eta ahotsak sortzeko gailu baten bidez komunikatzera behartu zuen.

Gaixotasun hau (Alboko esklerosi amiotrofikoa) dutenetatik bizirik mantendu diren pertsonarik zaharrena izan da; batez besteko bizi-itxaropena gaixotasun honekin gutxi gorabehera 14 hilabetekoa zen bere garaian. 

Gaixotasuna izan arren, moldatzen jakin zuen. Bere umore bikainaren bitxikeriak daude (interneten, Youtube-n etab).

"La teoría del todo" 2014an egindako britaniar amerikar pelikula biografikoa izan zen (Stephen Hawking-ek pelikula ikusi zuen). James Marsh-ek bideratu eta Anthony McCarten-ek produzitu zuen.
Pelikula, Jane Hawking-en (idazlea eta Stephen Hawking-en lehendabiziko emaztea) ororitzapenetan oinarrituta egin zen, "Travelling to Infinity: My life with Stephen" (euskeraz, "Infinitura bidaiatzen: Nire bizitza Stephen-ekin"), bere emazktearen bizitza nola joan zen gaixotasunarekin aurreraka denbora joan ahala etab esplikatuz.